Alman şahzadəsi XIII Henrixin ən yaxın tərəfdarları - Berlin hakimi Birqit Malzak-Vuinkemann və xüsusi təyinatlıların keçmiş komandanı Rüdiqer von Peskator ilə birlikdə Almaniyada hakimiyyəti ələ keçirmək və Reyxi bərpa etmək məqsədi ilə millətçi qrup təşkil edib. Onlar “imperator nizamı”nı qaytarmağı, 1919-cu il Veymar Konstitusiyasını bərpa etməyi və “işğalçı” Almaniya Federativ Respublikasının (AFR) bütün rəhbərlərini öldürməyi planlaşdırırmışlar. Bu, gülünc bir ideya kimi səslənir, lakin dekabrın əvvəlində Almaniya hüquq-mühafizə orqanları ifrat sağçı kimi tanınan “Reyxsburqerlər” hərəkatının marginal tərəfdarlarının sui-qəsd cəhdini üzə çıxardıqlarını açıqlayıblar. Polis artıq onlarla şübhəlini saxlayıb və məlum olub ki, iğtişaşın təşkilatçıları rus diplomatları ilə əlaqə saxlaya və hətta kansler Olaf Şolsun öldürülməsi üçün praktiki plan hazırlayıblar. “Reyxsburqerlər” hərəkatı əslində nədən ibarətdir, nə üçün sui-qəsdlə məmurları öldürməyə and içiblər və Almaniyada çevriliş təşkil etmək cəhdi niyə uğursuzluğa düçar olub? “Lenta.ru” saytı baş verənləri araşdırıb. AYNA sözügedən araşdırmanı istinadla təqdim edir:
Çevriliş cəhdi
Dekabrın 7-də səhər Almaniyada müasir tarixində ən böyük polis reydlərindən biri keçirildi. Üç mindən çox təhlükəsizlik işçisi eyni vaxtda ölkənin onlarla şəhərində - Almaniyanın 13 federal əyalətindən 11-də reyd keçirib. Onlar konstitusiya quruluşunun dağılmasına və qanlı vətəndaş müharibəsinə səbəb ola biləcək sui-qəsdin iştirakçılarını axtarıblar.
Almaniya Ali Məhkəməsinin baş prokuroru Piter Frank təhlükəsizlik qüvvələrinin 25 nəfəri saxlamağa müvəffəq olduğunu, daha 27 nəfərin isə iştirakçılıqda şübhəli bilindiyini söyləyib. Onların hamısı ifrat sağçı “Reyxsburqerlər” təşkilatının - yarı qanuni mövqedə olan marjinal hərəkatın tərəfdarlarıdır. Onun üzvləri hakimiyyətin legitimliyini açıq şəkildə inkar edərək, onların "dərin dövlətə" - ölkəni pərdə arxasında idarə etdiyi iddia edilən amerikapərəst korporasiyaya tabe olduqlarına inanırlar.
“Reyxsburqerlər” hərəkatının birbaşa Almaniyada dövlət çevrilişinin hazırlanması ilə bağlı hərəkət etdiklərini istintaq dəqiq aydınlaşdırmayıb. Bununla belə, hüquq-mühafizə orqanlarının əməkdaşları hesab edirlər ki, burada hərəkatın ən tanınmış üzvləri açıq-aşkar iştirak ediblər.
Almaniyanın “Die Zeit” qəzetinin yazdığına görə, uğursuz çevrilişin başında Almaniya üçün Alternativ Partiyasından Bundestaqın keçmiş deputatı, Türingiyadan olan alman zadəganlarının 71 yaşlı nəslindən olan Henrix Reiss dayanıb. Ehtimallara görə, 2021-ci ildə o, özünü Kral XIII Henrix elan edib və gizli xidmətlərdə, orduda və bürokratiyada öz tərəfdarlarını toplamağa başlayıb.
Özünü monarx elan edən şəxsə Berlində hakim vəzifəsini icra edən 58 yaşlı Birqit Malzak-Vuinkemann və Bundesver desantlarının xüsusi təyinatlılarından birinin keçmiş komandiri, 69 yaşlı Rüdiqer fon Peskator kömək ediblər. Bundan əlavə, jurnalistlərin fikrincə, sui-qəsdin ideoloji ilhamvericilərindən biri Rusiya vətəndaşı Vitali B olub. Onun peşəsi istintaqda göstərilmir, lakin ehtimal ki, təşkilatın rəhbəri ilə yaxın münasibətdə olub.
Son bir il ərzində sui-qəsdçilər dövlət orqanlarında özlərinə sadiq agentlər şəbəkəsi qurmağa və öz planlarının həyata keçirilməsi üçün vəsait toplamağa başlamağa nail olublar. Məsələn, radikallar təqribən 20 min avro dəyərində rabitə üçün “Iridium” peyk telefonları alıblar. Onlar mobil şəbəkənin sıradan çıxması halında işləyə bilirlər.
Həmçinin çevriliş tərəfdarlarının şura daxilində çağırılan mülki hissəyə və terror aktları törətməli olan hərbi hissəyə bölündüyü iddia edilir. Sonuncuya ehtimal ki, adı çəkilməyən Almaniya ordusunun fəal üzvü rəhbərlik edib.
X saatında hökumət binalarını ələ keçirməli və...
Döyüş qanadı sonradan bir növ milis qüvvələrinə çevrilməli və bütün federal əyalətlərə yayılmalı imiş. Milli təhlükəsizlik şirkətləri, “Reyxsburqerlər” dediyi kimi, təyin olunmuş X saatında hökumət binalarını ələ keçirməli və hökumətə sadiq qüvvələrlə döyüşə girməliymişlər.
İddialara görə, sui-qəsdin bütün iştirakçıları gizlilik müqaviləsi imzalayıblar - onu pozan hər kəsi üsyançıların əli ilə ölüm cəzası gözləyib.
Buna baxmayaraq, hüquq-mühafizə orqanları təhqiqat başa çatana qədər təfərrüatların əksəriyyətini açıqlamamağa üstünlük veriblər: onlar bunu çevrilişin digər təşkilatçılarının tutulmasının mümkünlüyü ilə əsaslandırdılar.
Dekabrın 14-də Amerikanın “The New York Times” qəzeti yazıb ki, Reis, Malzak və fon Peskator Almaniya kansleri Olaf Şolsun öldürülməsi ilə üsyana başlamağı planlaşdırıblar. Bunun ardınca silahlı dəstələr Bundestaqın binasına basqın etməli və deputatların əksəriyyətini həbs etməli idilər.
Alman hakimiyyət orqanları hələ də bu məlumatın etibarlılığına zəmanət verməyə tələsməsələr də, uğursuz sui-qəsd iddiası ilə yaranan qalmaqal bir çox sağçı və mühafizəkar ideyaların tərəfdarlarını öz fikirlərini yenidən nəzərdən keçirməyə məcbur edib. Axı ölkə standartlarına görə, sayca çox olmayan marginal hərəkatın təhlükəli ekstremist təşkilata çevrilə biləcəyini etiraf etməsi indiyədək çətin olub.
Hərəkatın kökləri
“Reyxsburqerlər” hərəkatı hələ 1980-ci illərdə Almaniyada yaranıb və tədricən ölkənin şərqində - keçmiş Şərqi Almaniya ərazisində populyarlıq qazanıb. Bu, heterogen, strukturlaşdırılmamış hərəkatdır. Onun nümayəndələrini Almaniya Federativ Respublikasının rədd edilməsi və mövcud demokratik nizam birləşdirir. Adətən 40-50 yaşlı almanlar sağçı və ya son dərəcə mühafizəkar fikirlərə sahib olan, qlobal sui-qəsd nəzəriyyələrinə və gizli dünya hökumətinə inanan “reyxsbürgerçi” olurlar.
2020-ci ildə Almaniya Federativ Respublikasının Konstitusiyasını Mühafizə üzrə Federal Bürosunun hesablamalarına görə, Almaniyada 20 min “reyxsburqerçi” var.
Eyni zamanda, “reyxsburqerçi”lərdə mövcud olmayan dövlətin “sənədləri” istisna olmaqla, heç bir simvol və ya nişan yoxdur. Belə ki, onların əksəriyyətində “pul”, “avtomobil nömrələri”, “sürücülük vəsiqəsi”, “xarici pasport” və “şəxsiyyət vəsiqəsi” var, vəsiqədə doğum yeri “Alman Reyxi”, “Azad Prussiya Dövləti” və ya "Almaniya Krallığı" yazılır.
Əksər “reyxsburqerçi” 1871-1937-ci illər arasında Almaniyanın keçmiş böyüklüyünün şöhrətli günlərini xəyal edirlər: yəni Kayzer Almaniyasının günləri, Üçüncü Reyxin ilk illəri və daha az dərəcədə Veymar Respublikasını.
“Soyuq müharibə” dövründə Almaniyanın 1945-ci ildən sonra hüquqi statusu ilə bağlı hüquqi mübahisələrə istinad edən “reyxsburqerçi”lər İkinci Dünya müharibəsindən sonra yaradılmış “qeyri-qanuni” dövlətdən – yəni Almaniya Federativ Respublikasından fərqli olaraq, Alman Reyxinin hələ də mövcud olduğunu sübut etməyə çalışırlar. Digər sui-qəsd nəzəriyyəçiləri və sui-qəsd nəzəriyyələrinin tərəfdarları kimi, onlar da özlərinə əlverişsiz olan hüquq normalarına və daha çox tarixi kontekstə məhəl qoymayaraq, fərdi hüquqi tənzimləmələrdən yapışırlar.
Karl Dönitsin başçılıq etdiyi , “Reyxsburqerlər” tərəfindən Reyxin davamlı mövcudluğunun sübutu kimi şərh olunur. İdeyalarını dəstəkləmək üçün onlar Almaniya Federal Konstitusiya Məhkəməsinin 1973-cü il tarixli qərarına istinad edirlər ki, bu qərarda AFR və ADR arasında Təsis Müqaviləsinin konstitusiyaya uyğunluğu qiymətləndirilib. Xüsusilə, 1945-ci ildə Reyxin qanuni olaraq məhv edilmədiyi bildirilir, lakin Federativ Respublikanın yeni dövlət deyil, sadəcə olaraq köhnə Alman dövlətçiliyinin siyasi yenidən qurulmasıdır. Başqa sözlə, AFR öz yerində alman dövlətçilik ənənələrini davam etdirən dövlət kimi mövcud olduğundan de-yure Reyx yoxdur. Lakin “reyxsburqerçi”lər bu vəziyyəti görməməyi üstün tuturlar.
Bəzi “reyxsburqerçi” 1871-ci il sərhədləri daxilində Alman Reyxinin mövcudluğuna istinad edirlər.
İkinci Dünya müharibəsinin sonunda sülh müqaviləsinin olmaması həm də “reyxsburqerçi”ərə Almaniyanın hələ də müttəfiqlər tərəfindən “işğal edilmiş” bir ölkə olduğunu iddia etməyə imkan verir.
Reallıqda isə ABŞ, Böyük Britaniya, Fransa və SSRİ təxminən eyni vaxtda (1954-1955-ci illərdə) Almaniyada (Berlin istisna olmaqla) işğal öhdəliklərini tamamladılar və nəhayət, suveren hüquqlarını AFR və Almaniya hökumətlərinə verdilər. Beynəlxalq müqavilələrlə müəyyən edilmiş Almaniya Demokratik Respublikasına. Ölkənin suverenliyinin potensial məhdudlaşdırılması ilə bağlı 1950-ci illərdə buraxılmış mümkün boşluqlar 1990-cı ilin sentyabrında Moskvada imzalanmış Almaniya ilə bağlı Yekun Müqavilə ilə dolduruldu.
“Reyxsburqerlər”in gətirdiyi başqa bir arqument ondan ibarətdir ki, 1990-cı ildən bəri AFR-də guya heç bir konstitusiya yoxdur. Məsələ burasındadır ki, 1949-cu ildən 1990-cı ilə qədər Almaniyanın ana qanununun 23-cü maddəsində konstitusiya normalarına tabe olan torpaqlar sadalanırdı. Şərq torpaqlarını Almaniyanın qalan ərazilərinə birləşdirməyin qısa yolu da göstərildi.
1990-cı ildə Almaniyanın yenidən birləşməsi baş verəndə bu maddə lazımsız olaraq Almaniya Konstitusiyasından çıxarıldı. Bununla belə, “Reyxsburqerlər” konstitusiya müddəalarının əhatə etdiyi ərazinin artıq olmadığı qənaətinə gəliblər.
AFR və ADR-in rəsmi birləşməsi 3 oktyabr 1990-cı ildə baş verdi. Saat 00:00-da ADR dövlət kimi, Qərbi Berlin isə xüsusi beynəlxalq statusa malik müstəqil siyasi qurum kimi fəaliyyətini dayandırdı.
Nəhayət, bu vəziyyət ona gətirib çıxarır ki, “reyxsburqerçilər” dağınıq və bir-biri ilə əlaqəsi olmayan icmaları davamlı olaraq özlərini “Reyx hökumətləri” elan ediblər, vergiləri, cərimələri və qanuni cəzaları ödəməkdən imtina ediblər, saxta “şəxsiyyət vəsiqələri” ilə ticarət ediblər və öz valyutalarını çap ediblər.
Uzun illər nəinki adi almanlar, hətta hüquq-mühafizə orqanlarının əməkdaşları da uydurma dünyada yaşayan həmvətənlərini ələ salıblar. Lakin tədricən PEGIDA antimiqrant hərəkatının fəalları, Almaniya üçün Alternativ Partiyasının deputatları, eləcə də “Reyxsburqerlər”in fəal qoşulmağa başladığı ekstremist qrupların nümayəndələri onlarla maraqlanmağa başladılar və hamısını birləşdi. Həm də Almaniyanın əvvəlki əzəmətinə qayıtması uğrunda. Bununla da, “Reyxsburqerlər”i zərərsiz və xaotik bir quruluş hesab edən hər kəs faciəvi şəkildə yanılmış oldu.
2016-cı ilin oktyabrında “Reyxsburqerlər”in ictimai rəydə özünəməxsus dönüşü baş verdi. Sonra Bavariyanın Georgsmünd şəhərində dörd polis evlərdən birinə zəng əsasında gəlib. Onlara bildirilib ki, ovçu Volfqanq P.-nin lisenziyası əvvəllər ləğv olunsa da, onun evi sözün əsl mənasında silahla doludur. Kişi isə “qeyri-qanuni” orqanların “qanunsuz” qərarını tanımayıb və polis onun evinə gələndə fərq qoymadan onlara atəş açıb. Üç polis əməkdaşı xəsarət alıb, biri xəstəxanada ölüb.
O vaxtdan bəri hüquq-mühafizə orqanlarının əməkdaşları “reyxsburqerçilər”i potensial təhlükəli qrup kimi yaxından izləməyə başladı və uydurma ölkənin “vətəndaşları” haqqında hekayələr alman qəzetlərinin səhifələrini bəzədi. “Reyxsburqerlər”in polislərə hücumları, evlərində böyük silah ehtiyatlarının aşkarlanması, habelə pul ödəməkdən imtina etdikləri üçün onları evlərindən çıxarmağa çalışan hüquq-mühafizə orqanlarının əməkdaşları və məhkəmə icraçıları ilə davamlı qarşıdurmalarla bağlı xəbərlər daim mediada yer alırdı.
Dövlətin əleyhdarları
Təhlükəsizlik qüvvələri XIII Henrix və onun tərəfdarlarının sui-qəsdini üzə çıxardıqdan sonra almanların “reyxsburqerçilər” haqqında ictimai rəyi bir neçə gün ərzində tamamilə əksinə dəyişdi.
Əgər cəmi bir ay əvvəl almanların çoxu onların ambisiyaları ilə bağlı xəbəri təbəssümlə qəbul edirdisə, indi baş verənlər daha çox kütləvi isteriyaya bənzəyir.
Baş verənlər əslində liberalların və sosialistlərin koalisiya hökumətinin vəziyyətdən maksimum fayda götürməsinə və günahkarları, o cümlədən xaricdəkiləri müstəqil şəkildə müəyyənləşdirməsinə əsas verir.
Belə ki, istintaq orqanları mövcud hakimiyyəti devirmək məqsədi ilə zərbə hazırlayan hərəkat üzvlərinin dolayısı ilə Rusiya hakimiyyəti ilə bağlı ola biləcəyini istisna etmirlər. Prokurorluğun məlumatına görə, onlar hakimiyyəti ələ keçirməzdən əvvəl Almaniyanın “yeni dövlət sistemi”nin müddəalarını İkinci Dünya müharibəsində qalib gələn müttəfiq dövlətlərlə əlaqələndirmək niyyətində olublar.
“Reyxsburqerlər”in liderlərindən biri və qarşıdan gələn çevrilişin əsas təşəbbüskarı XIII Henrix hazırda həbsdədir. “Bild”in məlumatına görə, o, ötən ilin iyununda Ros Baş Konsulluğunda Rusiya Gününün qeyd edilməsində iştirak edib. Onun yoldaşı Vitali B. isə Rusiya vətəndaşı olmaqla, Rusiya hökumət strukturlarında iğtişaşçıların maraqlarının lobbiçiliyini edib.
Bununla belə, hakimiyyət “monarxın” rus diplomatları ilə mürtəce planlarını müzakirə edib-etmədiyini etibarlı şəkildə bəyan etməyi hələ öz üzərinə götürməyib.
Xaricilərin iştirakı ilə bağlı mübahisələrdə həlledici arqument şübhəlilərin ifadələri və istintaq tədbirləri başa çatdıqdan sonra məhkəmədə verdikləri ifadələr ola bilər. Təbii ki, əgər “kralın məmuru” tam gücü ilə susmağa qərar verməsə.
“Reyxsburqerlər” hərəkatı, əlbəttə ki, marginal bir fenomen olaraq qalır, lakin müəyyən bir nöqtədə Almaniya hökumətinin sağçı əleyhdarları üçün bir cəmləşmə nöqtəsi kimi çıxış edə bildi: zadəgan ailələrinin üzvlərindən tutmuş keçmiş Bundesver əsgərlərinə qədər. //AYNA//
